SU KRİZİ

National Geographic Türkiye / Temmuz 2020

Dünyanın en büyük nehirlerinden biri olan İndus, bahar ve yaz aylarında eriyen buzdan gelen istikrarlı su akışı için Himalaya ve komşu sıradağların buzullarına gereksinim duyuyor. Nehrin yaşam kaynağı olduğu insan sayısı yaklaşık 270 milyon. Ancak küresel ısınmanın buzullarda yarattığı küçülme paralelinde nehrin akışı 2050 yılı itibarıyla giderek azalacak. Ki bu da milyonlarca insanın yaşamlarının tehlikeye girmesinin yanı sıra beraberinde Hindistan, Pakistan ve Çin arasında gerilim artışını da getirecek.
TİBET'TE, DÖRT BÜYÜK NEHRİN KAYNAĞI Kangrinboke Dağı ve yakınları… O topraklarda doğuyor ve saygıdeğer bir su tanrıçasının kolları gibi Himalayalar boyunca doğuya, batıya ve denize doğru akıp gidiyorlar. Ve aktıkları yerlerde uygarlıklar ve ulusları şekillendiriyorlar. Tibet, Pakistan, Nepal, Bangladeş ve Hindistan’ın kuzey toprakları... Sularının harcanmasından insanlar sorumlu; tazelenmesinde ise belirleyici iki unsur var: Musonlar ve eriyen buzullar. Ve sözü edilen her iki unsurun kaderi de artık insanların elinde.
Doğu Himalaya bölgelerinde doğan nehirler çoğunlukla yaz musonları tarafından besleniyor. Isınan iklimin atmosfere daha fazla nem vermesi paralelinde bu nehirlerin su akışları artabilir. Ancak, Kangrinboke Dağı’ndan batıya doğru akan İndus’un suları çoğunlukla Himalaya, Karakurum ve Hindukuş dağlarının kar ve buzullarından geliyor. Özellikle de buzullar birer “su kulesi” görevi üstleniyor: Kışın yağan karın şekillendirdiği örtüyü buz olarak dağların yüksekliklerinde saklıyor, bahar ve yaz aylarında ise erime suyu olarak nehre salıyorlar. Nehir aşağı kesimlerde, Pakistan ve Kuzey Hindistan ovalarında bulunan, dünyanın en kapsamlı sulak tarım arazileri İndus’a bel bağlıyor. Ve bu nehri besleyen buzullar yaklaşık 270 milyon insan için bir can simidine dönüşüyor. Oysa ki günümüzde buzulların birçoğu kan kaybediyor.
Buzullarda yaşanan küçülme öncelikle İndus’a gelen suyu artıracak. Yani, ısınmanın günümüz öngörülerine uygun oranlarda artması ve buzullarda yaşanan erimenin sürmesi hâlinde İndus, 2050 yılına gelindiğinde “en yüksek su düzeyi”ne ulaşacak. Peşi sıra ise su akışında azalma başlayacak.
Günümüzde İndus’un sularının yüzde 60’ı insan kullanımında ve havza nüfusu hızla artıyor. Çalışmaları National Geographic Society tarafından desteklenen uluslararası bir biliminsanları grubu dünya genelindeki “buzul kuleleri”ni analiz etti. Yakın tarihlerde Nature dergisinde yayımlanan makalelerinde, en kritik durumdaki nehrin İndus olduğuna işaret eden grubun da altını çizdiği üzere, “Bölgenin ‘tabandaki düşük baz akım debisi kaynaklı su sıkıntısı ve hükümetin su yönetimi etkinliğinin sınırlı oluşu’ göz önüne alındığında, İndus’un söz konusu bu debiyi sürdürebilmesi… olanaksız.” Bundan en çok zarar görecek olan ülke ise Pakistan.

National Geographic Türkiye / Seçilmiş İçerikler

SU KRİZİ
Temmuz 2020

SU KRİZİ

Dünyanın en büyük nehirlerinden biri olan İndus, bahar ve yaz aylarında eriyen buzdan gelen istikrar...

METROPOL
Ağustos 2017

METROPOL

Toplam nüfusun yarısından çoğunun kentsel alanlarda yoğunlaştığı bir dünyada megakentler, 21. yüz...

BUZDAKİ KRİZ
Temmuz 2017

BUZDAKİ KRİZ

İki makaleden oluşan Antarktika dosyasında, önce kıtanın buzla örtülü yüzeyinde çalışan bilim insanl...

DEHA
Mayıs 2017

DEHA

Bazı beyinler o kadar özel ki dünyayı değiştirebiliyor. Bu sıradışı insanların geri kalan herkese fa...


National Geographic Türkiye Sayılar